Kort antwoord: de dadel, vijf letters. Hij komt van de dadelpalm, botanisch Phoenix dactylifera. Dat is de enige palmsoort die een vrucht geeft die algemeen als zoet bekendstaat.
De boom achter het antwoord
De dadelpalm wordt tot ongeveer dertig meter hoog en kan meer dan honderd jaar vrucht dragen. Hij groeit in hete, droge streken waar wel grondwater binnen bereik is: het Midden-Oosten en Noord-Afrika. Het gezegde luidt dat de dadelpalm met zijn voeten in het water staat en zijn hoofd in het vuur.
Hoe de vruchten groeien
Dadelpalmen zijn tweehuizig: er zijn mannelijke en vrouwelijke bomen. Telers bestuiven daarom vaak met de hand om de opbrengst te sturen. Na ongeveer een half jaar hangen er trossen die samen tientallen kilo's per boom kunnen wegen.
Andere palmen met eetbare vruchten
- Kokospalm — levert de kokosnoot, negen letters in de puzzel
- Acaipalm — levert acaibessen, vier letters
- Oliepalm — levert palmvruchten voor olie, niet zoet en dus zelden gevraagd
- Dadelpalm — levert de dadel, het standaardantwoord
Waarom de dadel zo zoet is
Tijdens het rijpen in de hitte concentreren de suikers zich in de vrucht. Dat is een natuurlijke vorm van conserveren: door het hoge suikergehalte en het lage vochtgehalte blijft een gedroogde dadel maandenlang goed zonder koeling. Precies daarom kon hij eeuwenlang mee op karavaanreizen.
Kort geschiedenislesje
De dadelpalm wordt al meer dan vijfduizend jaar gekweekt en hoort daarmee bij de oudste cultuurgewassen ter wereld. In Mesopotamië en het oude Egypte was hij een basisvoedsel. Landbouwcijfers over de teelt publiceert de FAO.
Samengevat
Dadelpalm levert de dadel, vijf letters. Meer over de boom op Wikipedia en over de plantenfamilie in het overzicht van de palmenfamilie.